Các ngân hàng trung ương đổi chiến lược tích trữ và cất giữ vàng

Trước những biến động địa chính trị phức tạp và nguy cơ suy giảm niềm tin đối với các tài sản tài chính truyền thống, các ngân hàng trung ương đổi chiến lược tích trữ và cất giữ vàng nhằm tăng cường tính an toàn cho quỹ dự trữ quốc gia. Không chỉ đẩy mạnh quy mô mua ròng ở mức kỷ lục, các cơ quan quản lý tiền tệ toàn cầu còn ráo riết tái phân bổ địa điểm lưu ký kim loại quý về trong nước hoặc các trung tâm tài chính an toàn hơn.

1. Quy mô mua ròng kỷ lục và sự trỗi dậy của các nền kinh tế mới nổi

Theo số liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) và Goldman Sachs, xu hướng tích trữ kim loại quý của các ngân hàng trung ương đang diễn ra với quy mô vượt xa mức trung bình lịch sử.

• Sức mua duy trì ở mức cao: Trong giai đoạn 2022–2024, các ngân hàng trung ương đã mua ròng trung bình 1.000 tấn vàng mỗi năm. Sang năm 2025 và 2026, lực mua tiếp tục duy trì ở mức cao, khoảng 850 tấn/năm.
• Động lực chính từ khối mới nổi: Goldman Sachs ghi nhận lực mua vàng chủ yếu đến từ các nền kinh tế đang phát triển nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào đồng USD.
• Những quốc gia đi đầu:
  • Ba Lan (NBP): Là quốc gia mua vàng lớn nhất trong năm 2026 khi nâng tổng dự trữ lên gần 673 tấn, hướng tới mục tiêu 700 tấn.
  • Trung Quốc (PBoC): Duy trì chuỗi mua ròng liên tục 23 tháng, nâng tổng dự trữ vàng quốc gia lên mức 2.410 tấn.
  • Cộng hòa Séc (CNB): Tăng lượng nắm giữ từ 12 tấn (cuối 2022) lên 87,4 tấn, hướng tới mốc 100 tấn vào năm 2028.

2. Làn sóng điều chỉnh địa điểm lưu ký và tái repatriate vàng

Bên cạnh khối lượng tích trữ, điểm chuyển dịch quan trọng nhất hiện nay là việc các ngân hàng trung ương đổi chiến lược tích trữ và cất giữ vàng thông qua hành động rút vàng về nước hoặc thay đổi đối tác lưu ký.

Tăng cường cất giữ vàng trong nước

• Gia tăng tỷ lệ bảo an: Khảo sát của WGC cho thấy 9% ngân hàng trung ương được hỏi đã gia tăng tỷ lệ vàng cất giữ trong nước, gần gấp đôi so với tỷ lệ 5% của năm trước.
• Bài học từ Ấn Độ: Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) đã chuyển hàng trăm tấn vàng gửi ở nước ngoài về cất giữ trong các hầm chứa nội địa, nâng tổng lượng vàng trong nước từ 512 tấn lên 680 tấn.

Đa dạng hóa và tối ưu hóa các hầm chứa quốc tế

• Hà Lan chuyển vàng về Anh: Ngân hàng Trung ương Hà Lan (DNB) chuyển 86 tấn vàng từ New York và Ottawa sang London nhằm đảm bảo tính thanh khoản tức thì khi xảy ra khủng hoảng địa chính trị.
• Pháp thay thế nguồn vàng New York: Ngân hàng Trung ương Pháp thực hiện bán 129 tấn vàng cất giữ tại New York để mua vàng thay thế đạt tiêu chuẩn độ tinh khiết 99,99% tại châu Âu.

3. Tái định hình tư duy quản lý dự trữ và bảo mật thông tin

Sự thay đổi chiến lược này phản ánh góc nhìn hoàn toàn mới của các nhà quản lý tiền tệ quốc tế đối với tài sản vàng trong bối cảnh địa chính trị bất ổn.

• Xem vàng là khoản phân bổ chiến lược: WGC đánh giá vàng không còn là “tài sản kế thừa” nằm im trong hầm chứa mà được quản lý chủ động như một công cụ phòng ngừa rủi ro địa chính trị và khủng hoảng tài chính.
• Xu hướng giữ kín thông tin lưu ký: 12% ngân hàng trung ương từ chối xác nhận địa điểm cất giữ vàng hiện tại và 18% giữ bí mật kế hoạch phân bổ lưu ký trong tương lai.

Bảng tổng hợp biến động dự trữ vàng của một số ngân hàng trung ương

Lời kết

Việc các ngân hàng trung ương đổi chiến lược tích trữ và cất giữ vàng là minh chứng rõ nét cho sự chuyển dịch trong cấu trúc tài chính toàn cầu. Tăng cường tỷ trọng vàng vật chất kết hợp với chủ động kiểm soát hầm chứa an toàn sẽ tiếp tục là trụ cột giúp các quốc gia củng cố chủ quyền tiền tệ và nâng cao năng lực chống chịu trước các biến động địa chính trị.

Để theo dõi thêm các bài phân tích sâu sắc về thị trường vàng, tài sản đầu tư và chính sách tiền tệ quốc tế mới nhất, mời bạn đọc tham khảo chuyên mục Tài Sản và Hàng Hóa Đầu Tư thuộc chuyên mục lớn Tài Chính và Đầu Tư trên trang Người Tiên Phong